زباله‌های الکترونیکی به منبع فلزات داخلی آمریکا تبدیل می‌شوند/ مکملی برای معدن‌کاوی متعارف

به گزارش خبرنگار فولادبان، شرکت مدرن ماینینگ در حال آماده‌سازی برای تجاری‌سازی فناوری فرآوری زباله‌های الکترونیکی خود است؛ این در حالی است که ایالات متحده به دنبال حفظ هرچه بیشتر مواد معدنی حاوی عناصر راهبردی در داخل کشور و کاهش وابستگی خود به زنجیره‌های تأمین خارجی است.

زباله‌های الکترونیکی دورریختنی حاوی غلظت بالایی از فلزات پایه و گرانبهای باارزش از جمله طلا، نقره و پالادیوم و همچنین عناصر خاکی کمیاب هستند که اغلب غلظت آنها از عیار سنگ‌های معدنی طبیعی نیز فراتر می‌رود.

تیرماه امسال دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، لایحه‌ای را امضا کرد که به مقامات این کشور اجازه می‌دهد تحت اختیارات قانون تولید دفاعی، محدودیت‌های صادراتی بر برخی زباله‌های صنعتی اعمال کنند تا مواد معدنی راهبردی و عناصر کمیاب موجود در این محصولات در داخل کشور حفظ شوند.

این اقدام برای مدرن ماینینگ غافلگیرکننده نبود، چراکه این شرکت خصوصی در حال جذب سرمایه برای احداث نخستین کارخانه تجاری خود است؛ کارخانه‌ای که پس از عبور از مراحل آزمایشگاه‌شناسی، تأسیسات پایلوت و سپس عملیات نمایشی در مقیاس صنعتی در گرینویل، ایالت کارولینای شمالی، به مرحله اجرا رسیده است.

این شرکت، زباله‌های الکترونیکی دورریختنی را فرآوری می‌کند تا طلا، نقره، پالادیوم و مس را بازیابی کند و در واقع زباله‌های الکترونیکی را نه صرفاً یک جریان پسماند، بلکه به‌عنوان یک منبع معدنی سطح‌زمین در نظر می‌گیرد.

جیت باسی، مدیرعامل مدرن ماینینگ، گفت: ما واقعاً باید به بازیافت به‌عنوان آغاز یک زنجیره تأمین کاملاً جدید فکر کنیم. ما زباله‌های الکترونیکی را نه صرفاً چیزی که نیاز به بازیافت دارد، بلکه به‌عنوان یک منبع معدنی سطح‌زمینی می‌بینیم که می‌تواند بخشی از زنجیره تأمین داخلی شود.

باسی معتقد است سیاست‌های با هدف حفظ زباله‌های الکترونیکی حاوی مواد معدنی راهبردی در آمریکا می‌تواند تأمین داخلی را تقویت کند، اما تأکید دارد نگهداشت مواد در داخل کشور تنها بخشی از معادله است.

به گفته وی، اگر آمریکا بخواهد زباله‌های الکترونیکی را به‌صورت اقتصادی به فلزات قابل‌استفاده تبدیل کند، ظرفیت فرآوری پایین‌دست نیز باید گسترش یابد.

باسی افزود: نگهداشت این خوراک در خاک آمریکا عالی است، اما ما همچنین باید زیرساخت‌های فرآوری پایین‌دست را گسترش می‌دهیم و رشد دهیم تا بتوانیم آن مواد را به‌صورت اقتصادی به محصولات پایین‌دستی ملموس تبدیل کنیم.

براساس داده‌های آژانس بین‌المللی انرژی (IEA)، افزایش مقیاس بازیافت مواد معدنی راهبردی می‌تواند نیاز به توسعه معادن جدید را تا ۲۵ تا ۴۰ درصد تا سال ۲۰۵۰ کاهش دهد که این رقم برای مس و کبالت حدود ۴۰ درصد و برای لیتیوم و نیکل حدود ۲۵ درصد برآورد شده است.

فرآیند مدرن ماینینگ از بسیاری جهات مشابه فرآوری مواد معدنی متعارف آغاز می‌شود. زباله‌های الکترونیکی برش داده شده، آسیاب و خرد می‌شوند تا مواد تشکیل‌دهنده آنها از یکدیگر جدا شوند. سپس از جدایش ثقلی برای تغلیظ فلزات باارزش و هم‌زمان جداسازی پلاستیک‌ها، فایبرگلاس و سایر مواد غیرفلزی استفاده می‌شود.

پودر فلزی حاصل، قبل از انجام مرحله‌ای که شرکت آن را تصفیه آبی می‌نامد، آنالیز می‌شود؛ در این مرحله با استفاده از شیمی گزینشی، فلزات منفرد جداسازی و غنی‌سازی می‌شوند تا به محصولاتی قابل‌فروش در بازارهای کالایی تبدیل شوند.

این فرآیند از سوزاندن در مقیاس بزرگ که در فرآوری متعارف زباله‌های الکترونیکی رایج است، اجتناب می‌کند، هرچند در مرحله پایانی از یک مرحله ذوب کوچک استفاده می‌شود.

مدرن ماینینگ این رویکرد را از نظر اقتصادی و همچنین مزایای اخذ مجوزها دارای برتری می‌داند؛ به‌ویژه در آمریکا که توسعه ظرفیت جدید ذوب در مقیاس بزرگ می‌تواند چالش‌برانگیز باشد.

باسی گفت: ما با ذهنیت یک شرکت معدنی به زباله‌های الکترونیکی نزدیک می‌شویم، نه یک شرکت مدیریت پسماند. این شرکت به‌جای متمرکز کردن فرآوری در یک تأسیسات بزرگ واحد، شبکه‌ای غیرمتمرکز از کارخانه‌های مدولار و مقیاس‌پذیر را دنبال می‌کند که می‌توانند به منابع عمده زباله‌های الکترونیکی نزدیک‌تر واقع شوند. پس از راه‌اندازی نخستین کارخانه تجاری، این شرکت قصد دارد در یک دوره توسعه پنج‌ساله اولیه، تقریباً سالی یک کارخانه احداث کند.

آمریکا به دلیل حجم بالای زباله‌های الکترونیکی تولیدشده در این کشور، نخستین هدف این شرکت است. در بلندمدت، این شرکت احداث ظرفیت فرآوری را در اطراف قطب‌های اصلی تولید زباله‌های الکترونیکی پیش‌بینی می‌کند.

باسی گفت: اگر می‌شد، دوست داشتیم در هر ایالت یک کارخانه داشته باشیم و افزود که این شرکت پنج اولویت اصلی را برای گسترش شناسایی کرده است.

معدن‌کاوی بدون معدن

با وجود پتانسیل رو به رشد معدن‌کاوی شهری، باسی انتظار ندارد که بازیافت زباله‌های الکترونیکی جایگزین معادن متعارف شود، بلکه این دو منبع فلز را مکمل یکدیگر می‌داند.

به گفته وی، معدن‌کاوی شهری می‌تواند موادی را که قبلاً استخراج شده‌اند، برای مدت طولانی‌تری در چرخه نگه دارد، در حالی که با گسترش جمعیت و تحول فناوری‌ها، همچنان به معادن متعارف برای تأمین تقاضای رو به رشد فلزات نیاز خواهد بود.

این تمایز می‌تواند با شتاب گرفتن گردش تجهیزات الکترونیکی در پی توسعه هوش مصنوعی، به‌طور فزاینده‌ای اهمیت پیدا کند.

باسی توضیح داد که سیستم‌های پیشرفته‌تر هوش مصنوعی به سخت‌افزار و زیرساخت فیزیکی جدید نیاز دارند و این امر ممکن است تجهیزات نصب‌شده را سریع‌تر منسوخ کرده و بر حجم زباله‌های الکترونیکی قابل بازیافت بیافزاید. وی همچنین افزود که شرکت معتقد است برای ایجاد یک صنعت بزرگ‌تر فلزات ثانویه داخلی، همکاری بین دولت و بخش خصوصی ضروری است.

به گفته وی، سیاست‌های پایدار که تأمین مطمئن خوراک را تضمین می‌کنند، بخشی از معادله هستند. سرمایه‌گذاری و مشوق‌های صدور مجوز برای گسترش ظرفیت فرآوری، بخش دیگری از آن است. بخش سوم نیز مشوق‌هایی برای تولیدکنندگان به منظور استفاده از فلزات بازیافتی از منابع ثانویه داخلی خواهد بود.

باسی اشاره کرد که بسیاری از تولیدکنندگان بزرگ تجهیزات اصلی (OEM) از قبل اهداف استفاده از مواد بازیافتی دارند، اما در تحقق آنها با مشکل مواجه هستند.

او در پایان گفت: این کار به تنهایی از طریق بخش خصوصی محقق نمی‌شود و فکر نمی‌کنم به تنهایی از طریق بخش عمومی هم محقق شود؛ به نظرم همافزایی بین این دو می‌تواند واقعاً یک کاتالیزور باشد.