در بسیاری از کشورها، انتشار اسناد رسمی درباره تسهیلات کلان بانکی، آغاز فرآیند پاسخگویی مدیران اقتصادی است، اما به نظر میرسد در ایران، برخی مسئولان در مواجهه با رسانهها یاد گرفتهاند که «بهترین دفاع، حمله است» و بهجای آن که پرسش درباره نحوه هزینهکرد صدها هزار میلیارد تومان منابع بانکی را با ارائه آمار و مستندات پاسخ دهند، خبرنگار و رسانه را متهم کنند.
به گزارش خبرنگار فولادبان، چندی پیش این رسانه براساس اسناد رسمی منتشرشده از سوی بانک مرکزی گزارش داد که هشت شرکت زیرمجموعه هلدینگ میدکو طی سالهای ۱۳۹۶ تا ۱۴۰۴، در قالب ۵۱ قرارداد تسهیلاتی در مجموع ۲۶۲ هزار و ۲۰۹ میلیارد تومان وام گرفتهاند که معادل ۴۸.۴ درصد از مجموع ۵۴۱ هزار و ۲۰۱ میلیارد تومان تسهیلات ثبتشده پرداختشده توسط این بانک در بازه زمانی ۱۳۹۵ تا ۱۴۰۴ در گزارش «تسهیلات و تعهدات کلان جاری بانک پاسارگاد» است.
در گزارش مذکور، پرسشهایی مطرح شد از جمله این که این منابع در چه پروژههایی هزینه شدهاند؟ چه میزان از آنها بازپرداخت شده است؟ و چه سهمی در توسعه ظرفیت تولید، اشتغال، صادرات و تکمیل طرحهای معدنی و فولادی کشور داشتهاند؟ پرسشهایی که پاسخ به آنها میتواند به شفافتر شدن یکی از بزرگترین پروندههای تأمین مالی بخش معدن و فولاد کشور کمک کند.
در همین راستا، خبرنگار فولادبان برای انعکاس دیدگاه طرف مقابل، با علیرضا ابراهیمی، مدیرعامل هلدینگ میدکو (شرکت مادر تخصصی توسعه معادن و صنایع معدنی خاورمیانه)، تماس گرفت تا فرصت پاسخگویی درباره این ارقام و رفع ابهامات موجود در اختیار او قرار گیرد.
اما روند گفتوگو برخلاف انتظار، بهجای پاسخ به پرسشهای اقتصادی، به سمت طرح اتهام علیه رسانه و خبرنگار آن تغییر مسیر داد. مدیرعامل میدکو مدعی شد که انتشار این گزارش با هدف اعمال «فشار رسانهای» برای وادار کردن این هلدینگ به فروش شمش فولادی ارزان به مجموعههای خاص انجام شده است.
ابراهیمی همچنین ادعای ارتباط خبرنگار ما با برخی اشخاص و مجموعهها را مطرح و اعلام کرد تا زمانی که این موضوعات برای او روشن نشود، پاسخی درباره نحوه هزینهکرد تسهیلات ارائه نخواهد کرد. او همچنین حق پیگیری حقوقی را برای خود محفوظ دانست.
خبرنگار فولادبان در ادامه این گفتوگو بار دیگر تأکید کرد که هدف از این تماس، صرفاً دریافت توضیحات مدیرعامل درباره اطلاعات منتشرشده در اسناد رسمی بانک مرکزی و انتشار پاسخ او در کنار گزارش منتشرشده است. اما در نهایت، پرسش اصلی درباره سرنوشت ۲۶۲ هزار و ۲۰۹ میلیارد تومان تسهیلات، پروژههای تأمین مالیشده، میزان بازپرداخت منابع و دستاوردهای اقتصادی این وامها، بیپاسخ ماند.
این نخستین بار نیست که یک مطالبه رسانهای مبتنی بر اسناد رسمی، بهجای پاسخ مستند، با حمله به رسانه و زیر سؤال بردن انگیزههای خبرنگار مواجه میشود. با وجود این که شفافیت حکم میکند مدیران بنگاههای بزرگ اقتصادی درباره نحوه مصرف منابع بانکی توضیح دهند، گویی برای آنها پاسخ دادن به افکار عمومی دشوارتر از متهم کردن رسانه است.
واقعیت این است که رسانه نه دادگاه است و نه مرجع صدور حکم. وظیفه رسانه پرسیدن است. آن هم وقتی اسناد رسمی بانک مرکزی از پرداخت صدها هزار میلیارد تومان تسهیلات به یک مجموعه اقتصادی حکایت دارد. در مقابل، انتظار میرود مدیران نیز بهجای این که سؤال را با سؤال جواب دهند یا به اتهامزنی روی بیاورند، با ارائه مستندات، مسیر شفافسازی را هموار کنند.
اگر تسهیلاتی که جزئیات آنها در گزارش «۱۰۱ وام خالدار؛ تسهیلات ۵۴۱ همتی پاسارگاد برای میدکو و رفقا» آمده است، صرف توسعه تولید، ایجاد اشتغال، تکمیل پروژههای صنعتی و افزایش ارزش افزوده شده، بهترین دفاع، ارائه گزارش عملکرد است، نه حمله به رسانهای که تنها وظیفه حرفهای خود را انجام داده است.
گفتنی است، فولادبان همچنان آمادگی کامل دارد که پاسخ، توضیحات و مستندات مدیران هلدینگ میدکو و سایر مسئولان و روابطعمومیهای شرکتهای مرتبط با این موضوع را که نام آنها در گزارش مذکور منتشر شده است، بدون هیچگونه دخل و تصرفی منتشر کند تا مخاطبان بتوانند تصویری کاملتر از این مسأله در اختیار داشته باشند.