چهارمین سمینار تحلیلی اندیشکده فولاد و صنایع معدنی ایران با محوریت چالش انرژی صبح یکشنبه ۴ مرداد ۱۴۰۵ در محل هتل پارسیان آزادی تهران برگزار شد.
به گزارش خبرنگار فولادبان، سید احمد عسکری، دبیر اندیشکده فولاد و صنایع معدنی ایران در ابتدای این سمنار به ارائه توضیحاتی درباره جزئیات برنامه پرداخت و موضوعات افزایش هزینه انرژی، سهم انرژی از حاشیه سود، مدیریت انرژی در کشور و چالشهای محدودیت انرژی برای صنایع را بهعنوان مهمترین محورهای سمینار برشمرد.
بهرام سبحانی، رئیس انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران نیز در سخنان خود در سمینار تحلیلی اندیشکده فولاد و صنایع معدنی ایران که با عنوان «پایداری تولید در صنعت فولاد» برگزار شد، تأکید کرد: انرژی برای صنعت فولاد مثل اکسیژن برای زنده ماندن بشر است، زیرا بیش از ۹۰ درصد فولاد ایران با استفاده از گاز تولید میشود.
وی همچنین خاطرنشان کرد: موضوع انرژی چه در بخش گاز و چه در بخش برق، دو چالش دارد؛ یکی کمبودها و دیگری کمانصافیها. صنعت فولاد بعد از پتروشیمی، دومین صنعت ارزآور برای کشور است، این در حالی است که در زنجیره فولاد زیر ۶۰۰۰ مگاوات برق مصرف میشود که تا پیش از جنگ اخیر، بیش از ۵۰ درصد این انرژی را خود صنعت فولاد تأمین میکرد. امروز هم که بسیاری از نیروگاهها آسیب دیدهاند، تنها ۵۰ درصد مصرف فولاد از شبکه سراسری است و قطع برق صنایع فولادی در شرایط جنگی، بیانصافی است.
سبحانی با تأکید بر این که فولادیها نسبت به عملکرد شرکتهای تأمینکننده برق بیاعتماد شدهاند، خاطرنشان کرد: در بهمنماه قبض برق برخی واحدهای فولادی به میزان دو برابر دیماه بود. برخی دوستان ما در عمان سرمایهگذاری کردهاند و دولت عمان به آنها گفته است که به مدت ۱۰ سال قیمت برق آنها ثابت خواهد ماند. اما در ایران چنین ثباتی وجود ندارد.
رئیس انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران به موضوع بورس انرژی نیز اشاره کرد و گفت: سهم برق صنعت پتروشیمی نیز مانند صنعت فولاد کم است و این صنعت میتواند در بورس انرژی با فولادیها رقابت کند که این موضوع، قیمت را متأثر میکند. چاره این است که فولادیها و پتروشیمیها در دو روز جداگانه در بورس انرژی رقابت کنند.
وی یادآور شد: ایران قبل از جنگ با تولید ۳۲ میلیون تن، رتبه دهم دنیا را بین تولیدکنندگان فولاد خام داشت. سهم صنعت فولاد در اشتغالزایی کشور ۸ درصد، در ارزآوری ۱۵ درصد و در تولید ناخالص داخلی ۵.۱ درصد است.
سبحانی با بیان این که میانگین حاشیه سود فولادسازان در سال ۱۴۰۴ تنها ۶ درصد بوده است، اظهار کرد: پراکندگی واحدها هزینه لجستیک صنایع فولادی را بالا برده است؛ به نحوی که هزینه انتقال سنگآهن از استرالیا تا خلیج فارس کمتر از هزینه انتقال این ماده اولیه از مرکز ایران تا خلیجفارس است!
وی با تأکید بر این که مصرف گاز زنجیره فولاد ایران کمتر از ۵ درصد تولید گاز کشور است، گفت: میزان مصرف گاز کل زنجیره فولاد تنها حدود ۳۵ تا ۴۰ میلیون مترمکعب در روز است.
رئیس انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران در بخش دیگری از سخنرانی خود به ارائه نمودارهای گوناگون پرداخت که براساس یکی از این نمودارها، ارزش تولید از دست رفته ناشی از محدودیتهای انرژی در ایران در سال ۱۴۰۴ به بیش از ۴,۳۷۴ میلیارد ریال و حدود ۱۸.۳ میلیارد دلار رسید. از این مقدار، سهم محدودیت برق و گاز به ترتیب ۳,۴۷۲ و ۲,۵۴۲ میلیارد ریال بوده و مابقی مربوط به سایر عوامل است.
همچنین در زنجیره فولاد، با وجود ظرفیت اسمی ۵۵ میلیون تنی در سال ۱۴۰۴، تنها ۳۲ میلیون تن تولید واقعی محقق شده و ۷٫۹۹ میلیون تن تولید بالقوه به دلیل محدودیتهای برق و بازار از دست رفته است که ارزش ریالی آن بالغ بر ۲,۵۷۳ هزار میلیارد ریال و معادل ۴.۲۷ میلیارد دلار برآورد میشود. دلیل اصلی این افت تولید، محدودیتهای تأمین برق و گاز و همچنین کاهش تقاضا در بازار است.
رئیس انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران همچنین در این سخنرانی، با ارائه دو فهرست جداگانه از درخواستهای انجمن تولیدکنندگان ایران در حوزه گاز و برق برای سال ۱۴۰۵، خواستار بازنگری اساسی در فرمولهای قیمتگذاری، حذف هزینههای اضافی و تأمین پایدار حاملهای انرژی به منظور جلوگیری از آسیب به خطوط تولید و تامین نیاز بازار شد
مهمترین مطالبات انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران در این زمینه به شرح زیر است:
۱٫ اصلاح فرمول قیمت گاز خوراک با تاکید بر حذف هابهای اروپایی از فرمول محاسباتی به منظور تعدیل نرخهای تحمیلی.
۲. کاهش ضریب قیمت گاز واحدهای احیاء از ۶۰ به ۳۰ درصد به عنوان یکی از اصلیترین هزینههای فرآیندی.
۳. استرداد و اصلاح مالیات بر ارزش افزوده قبوض گاز با استدلال اینکه گاز در فرآیند احیاء، نقشی مشابه مواد اولیه ایفا میکند.
۴. حذف یا اصلاح جریمه مصرف مازاد بر الگوی تعیینشده در قبوض واحدهای احیاء.
۵. حذف یا کاهش عوارض سازمانی، عوارض انتقال و سایر اقلام که حدود ۴۰ درصد از قبض گاز را تشکیل میدهند.
۶. تامین حداقل گاز مورد نیاز برای جلوگیری از آسیب به خطوط تولید و تنظیم فرآیندهای احیاء.
۷. تقویت و تسویه قبوض ماههای بهمن، اسفند و فروردین با توجه به شرایط ویژه و محدودیتهای ناشی از جنگ اقتصادی.
در بخش برق نیز سبحانی خواستههای فولادسازان خود را اینگونه مطرح کرد:
۱. اصلاح ضریب قیمت برق صنعت فولاد نسبت به نرخ ECA (هزینه تعدیل انرژی) به منظور منطقیتر شدن هزینهها.
۲. حذف آیتمهای مازاد بر قیمت مصوب در قبوض برق شامل حق ترانزیت، سوخت، نیروگاهی و سایر هزینهها (حدود ۳۰ درصد هزینه قبض).
۳. تامین کامل برق واحدهای استراتژیک به منظور حفظ بازار و تامین مواد اولیه صنایع پاییندستی.
۴. تقویت و اعمال مدیریت محدودیتها در قبوض ماشینهای صنعتی همراه با در نظر گرفتن شرایط تولید.
۵. الزام قانونی برای تولید دانشبنیان به شرط تامین ۵ درصد از برق مورد نیاز از سوی دولت.
۶. عرضه اختصاصی برق سبز و تجدیدپذیر برای صنعت فولاد با رعایت سقف قیمت تعیینشده.
رئیس انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران در پایان تصریح کرد که فعالان این صنعت بر لزوم بررسی همزمان بازارهای فولاد، مصرف، تولید و زنجیره تامین تاکید دارد و خواستار نگاه جامع به سهضلعی تولید، مصرف و بازار در برنامهریزی انرژی برای سال آینده هستند.