بازار آهن که تا همین چند روز پیش پرشتاب در مسیر صعودی گام برمیداشت، از دیروز دوباره به فاز «رکود انتظاری» بازگشته است. در چنین فضایی، امروز قیمت اغلب محصولات فولادی ثابت ماند و شنیدههای ما از کف بازار هم از پایین بودن شدید میزان معاملات حکایت دارد. در حالی که ۱۵ روز از آغاز دور جدید جنگ میان ایران و آمریکا میگذرد، ادامه حملات متقابل، تهدیدهای جدید واشنگتن و در مقابل تلاش برخی کشورها برای پیش بردن مسیر دیپلماسی، باعث شده است فعالان بازار فولاد همچنان منتظر روشن شدن تکلیف جنگ و صلح باشند.
به گزارش خبرنگار فولادبان، امروز اگرچه نرخ دلار بار دیگر به کانال ۱۹۲ هزار تومان بازگشت، اما این افزایش نتوانست محرک جدیدی برای رشد قیمت محصولات فولادی در هر دو بخش تخت و طویل در بازار آزاد ایجاد کند و اغلب نرخها با ثبات نسبی یا نوسان محدود همراه بود. زیرا در شرایط کنونی، بازار آهن بیش از هر چیز تحت تأثیر ریسکهای سیاسی و نظامی قرار دارد و این موضوع، مهمترین عامل شکلدهنده انتظارات معاملهگران است. اگرچه این ریسکها در کنار رشد نرخ ارز در برخی مقاطع زمانی، از افزایش قیمت آهنآلات حمایت میکنند، اما تداوم ضعف تقاضا طی ماههای گذشته، مانع از روندهای صعودی مداوم شده است.
با این حال، در شرایطی که فعالان بازار فولاد همچنان منتظرند تا مشخص شود در روزهای آینده کفه ترازو به سمت جنگ سنگینتر خواهد شد یا مسیر کاهش تنش، امروز ابلاع تغییرات جدید در سازوکار تعیین قیمت پایه انواع محصولات فولادی در بورس کالا، بهعنوان یک متغیر جدید در محاسبات فولادیها وارد شده است. البته در معاملات امروز، هنوز نشانهای از تغییر محسوس رفتار بازار مشاهده نمیشود و باید دید از هفته آینده که دستورالعملهای ابلاغی جدید به اجرا درمیآیند، روند تغییرات قیمتها به چه صورت خواهد بود.
تحولات سیاسی و درگیریهای نظامی همچنان اصلیترین عامل تعیینکننده روندهای اقتصادی ایران است. در ۲۴ ساعت گذشته، سنتکام از آغاز و پایان موج یازدهم حملات خود به اهدافی در ایران خبر داد و همزمان گزارشهایی از وقوع حملات آمریکا در استانهایی مانند بوشهر، خوزستان، ایلام، کردستان، همدان و حتی تهران منتشر شد. در مقابل، ایران نیز از ادامه عملیات موشکی و پهپادی علیه پایگاههای آمریکا در منطقه خبر داد و اعلام کرد در صورت ادامه حملات، پاسخها تشدید خواهد شد.
در همین حال، تهدید جدید رئیسجمهور آمریکا درباره هدف قرار دادن زیرساختها در صورت ادامه حملات ایران به کشتیها در تنگه هرمز، به یکی از مهمترین سیگنالهای سیاسی ساعات اخیر تبدیل شد. دونالد ترامپ مدعی شد که هرگونه حمله ایران به کشتیها با هر نوع سلاحی، با پاسخ مستقیم آمریکا علیه زیرساختهایی مانند پلها و نیروگاهها مواجه خواهد شد؛ اظهارنظری که بار دیگر نگرانیها درباره احتمال گسترش دامنه درگیریها را افزایش داد.
در کنار تنشهای نظامی، مسیرهای دیپلماتیک نیز همچنان فعال باقی مانده است. مقامهای پاکستانی از ادامه تلاش برای میانجیگری میان ایران و آمریکا خبر دادهاند و گزارشهایی درباره تلاش اسلامآباد برای ازسرگیری مذاکرات منتشر شده است. حتی مارکو روبیو، وزیر خارجه ایالات متحده نیز مدعی شده است که آمریکا آماده گفتوگو با ایران است، اما طرفهای ایرانی در مذاکره جدی نیستند. در چنین فضایی، اختلاف روایتها درباره آمادگی طرفین برای گفتوگو و دامنهدارتر شدن حملات نظامی و تهدیدات متقابل در روزهای اخیر، باعث شده است بازارها همچنان با احتیاط به تحولات سیاسی نگاه کنند.
بازار ارز امروز مسیر افزایشی ملایمی را طی کرد. دلار که روز گذشته در معاملات غیررسمی در محدوده ۱۸۹ هزار و ۸۰۰ تومان معامله میشد، امروز در بازار آزاد به حوالی ۱۹۲ هزار و ۱۰۰ تومان رسید. افزایش امروز نرخ دلار در شرایطی رخ داد که بازار ارز همچنان میان دو سیگنال متضاد قرار دارد؛ از یک سو ادامه جنگ، تهدیدهای آمریکا و نگرانی درباره وضعیت تنگه هرمز فشار افزایشی ایجاد میکند و از سوی دیگر، احتمال ادامه رایزنیهای سیاسی و تلاش برای مذاکره، مانع از شکلگیری موج جدید تقاضای هیجانی شده است.
در بازار سرمایه نیز پس از دو روز رشد متوالی، شاخص کل بورس تهران امروز وارد محدوده منفی شد. این شاخص با کاهش ۳ هزار و ۵۷۵ واحدی معادل ۰.۰۷ درصد به سطح ۴ میلیون و ۸۸۳ هزار و ۹۷۷ واحد رسید، در حالی که شاخص هموزن با رشد ۹ هزار و ۳۳۱ واحدی معادل ۰.۶۹ درصد در ارتفاع یک میلیون و ۳۵۶ هزار و ۵۴۲ واحد قرار گرفت. واگرایی میان شاخص کل و شاخص هموزن نشان داد که فشار فروش بیشتر متوجه نمادهای بزرگ و شاخصساز بوده است. همچنین امروز حدود ۷۹۵ میلیارد تومان پول حقیقی از بازار خارج شد که بیانگر افزایش احتیاط سرمایهگذاران پس از رشد دو روز گذشته است.
امروز پس از انتشار ابلاغیههای جدید بورس کالا درباره تغییرات اعمالشده در نحوه محاسبه قیمت پایه محصولات زنجیره فولاد، بار دیگر مشخص شد که علاوه بر عوامل سیاسی و ارزی، باید دستورالعملهای بورس را نیز بهعنوان یکی از متغیرهای مهم شکلدهی به آینده بازار در نظر گرفت. به عبارت دیگر، اصلاح فرمولهای قیمتگذاری برای محصولات زنجیره فولاد را نباید صرفاً چند تغییر اداری دانست، زیرا این تصمیمات میتواند در ماههای آتی بر رفتار عرضهکنندگان و نحوه کشف قیمت در بورس و بازار آزاد اثرگذار باشد.
کارشناسان بازار آهن معتقدند که مهمترین تغییر در دستورالعملهای جدید، حرکت از فرمولهای ثابت به سمت سازوکارهای پویاتر است؛ به نحوی که میزان استقبال بازار از عرضههای قبلی، حجم معاملات و استمرار عرضه میتواند در تعیین قیمت پایه عرضههای بعدی نقش داشته باشد. همچنین تغییر فرمول محصولات تخت مانند اسلب و ورق سرد، ورود پررنگتر قیمتهای جهانی و توجه بیشتر به نرخ ارز رسمی، نشان میدهد بورس کالا در حال بازطراحی بخشی از سازوکار قیمتگذاری زنجیره فولاد است.
با این حال، نباید فراموش کرد که در شرایط کنونی، تحولات سیاسی همچنان مهمترین عامل تعیینکننده رفتار معاملهگران فولاد است. بنابراین تا زمانی که مسیر آینده جنگ و صلح مشخص نشود، حتی اصلاحات ساختاری در نظام قیمتگذاری نیز نمیتواند بهتنهایی رکود حاکم بر بازار آهن را برطرف کند.
رفتار امروز آهنآلات نشان داد که پس از جهشهای ابتدایی ناشی از افزایش ریسکهای سیاسی و رشد نرخ ارز، بازار وارد مرحلهای از انتظار شده است؛ به گونهای که معاملهگران نه مانند روزهای نخست جنگ با تقاضای هیجانی وارد بازار میشوند و نه هنوز نشانهای از کاهش گسترده قیمتها دیده میشود.
امروز در بازار میلگرد، اغلب تولیدکنندگان قیمتهای خود را ثابت نگه داشتند و فقط محصولات تعداد معدودی از شرکتها با کاهش ۳۰۰ تا ۱۰۰۰ تومانی در هر کیلوگرم مواجه شدند. همچنین در بازار تیرآهن نیز ثبات نسبی حاکم بود؛ هرچند محصولات ذوبآهن اصفهان در برخی سایزها کاهش ۱۰۰ تا ۴۰۰ هزار تومانی و در برخی دیگر از سایزها افزایش ۱۰۰ تا ۳۰۰ هزار تومانی قیمت در هر شاخه را تجربه کردند.
بازار نبشی، ناودانی، لوله و پروفیل امروز بدون تغییر قیمت دنبال شد و تولیدکنندگان نرخهای دیروز را حفظ کردند. در بخش محصولات تخت نیز اغلب قیمتها ثابت باقی ماند و فقط نرخ ورقهای گالوانیزه، ورقهای رنگی و ورقهای روغنی فولاد مبارکه حدود ۱۰۰۰ تومان در هر کیلوگرم افزایش یافت.
بازار فولاد در شرایط فعلی همچنان در وضعیت انتظار قرار دارد. اگرچه دلار دوباره به کانال ۱۹۲ هزار تومان بازگشته و سطح ریسکهای سیاسی افزایش یافته است، اما نبود تقاضای قدرتمند، تردید معاملهگران نسبت به آینده و البته انتظار فعالان بازار برای روشن شدن چگونگی تأثیرگذاری دستورالعملهای جدید بورس کالا بر بازار آهن، باعث شده است فعلاً قیمتها تثبیت شوند.
اما در صورت تشدید درگیریها، افزایش ریسکهای تجاری و رشد نرخ ارز باید انتظار داشت که بازار فولاد بار دیگر وارد مسیر افزایشی شود. اما در مقابل، هرگونه پیشرفت در مذاکرات یا کاهش تنشها میتواند هم افت نرخ دلار را به همرراه داشته باشد و هم رکود انتظاری بازار آهن را عمیقتر کند که در این شرایط، زمینه اصلاح تدریجی قیمتها فراهم خواهد شد.